bronnen

Eindexamen natuur- en scheikunde 1 vmbo kb 2017, tijdvak 2

bij dit examen

Meerkeuzevragen
Schrijf alleen de hoofdletter van het goede antwoord op.
Open vragen
− Geef niet méér antwoorden dan er worden gevraagd. Als er
bijvoorbeeld twee redenen worden gevraagd, geef er dan twee en niet
méér. Alleen de eerste twee redenen kunnen punten opleveren.
− Vermeld altijd de berekening, als een berekening gevraagd wordt. Als
een gedeelte van de berekening goed is, kan dat punten opleveren.
Een goede uitkomst zonder berekening levert geen punten op.
− Vermeld bij een berekening altijd welke grootheid berekend wordt.
− Geef de uitkomst van een berekening ook altijd met de juiste eenheid.

opgave 1Groen dak

In grote steden zijn er steeds meer woningen met een groen dak. Op het
dak groeit gras in een grote bak.
figuur bij de opgave
Zo’n dak heeft verschillende voordelen:
1 Het dak kan regenwater opnemen.
2 Het dak zorgt voor goede warmte-isolatie in de zomer en in de winter.
3 Het dak vertraagt de verspreiding van brand.
4 Het dak absorbeert koolstofdioxide (CO2).
11p
Wat is een voordeel van het absorberen van koolstofdioxide?
A Dan is er minder zure regen.
B Dat vermindert het versterkt broeikaseffect.
C Dan koelt de aarde minder af.
23p
Een groen dak heeft als afmeting 4,0 m bij 8,0 m. De kracht op het dak is
34,6 kN.
Bereken de druk op het dak. Bereken eerst de oppervlakte van het
dak.

opgave 2Auto met caravan

Meneer Bos heeft een auto en een caravan. Je ziet een v,t-diagram van
het optrekken van de auto met de caravan van 0 naar 90 km/h.
100 v (km/h) 80 60 40 20 0 0 5 10 15 20 25 30 t (s)
31p
De grafiek van de auto met caravan is tot een snelheid van 20 km/h een
rechte lijn.
Deze beweging is
A een eenparig versnelde beweging.
B een eenparig vertraagde beweging.
C een beweging met constante snelheid.
De auto met caravan rijdt vanaf 30 s met een constante snelheid van
90 km/h verder.
41p
De nettokracht op de auto is dan
A kleiner dan 0 N.
B gelijk aan 0 N.
C groter dan 0 N.
51p
Noteer de snelheid vanaf 30 s in m/s.
Je ziet een diagram met de grafiek van de remweg van de auto
mét caravan en zonder caravan.
60 remweg (m) 50 1 40 2 30 20 10 0 0 20 40 60 80 100 snelheid (km/u)
62puitwerkbijlage
Over dit diagram staan op de uitwerkbijlage twee zinnen.
Omcirkel in elke zin de juiste mogelijkheid.

opgave 3Naar de picknick

Mieke en Jamilah gaan picknicken. Zij willen dan ook thee drinken.
Mieke verwarmt thuis water in een elektrische waterkoker. Het hete water
nemen ze mee in een thermoskan.
figuur bij de opgave
figuur bij de opgave
Het vermogen van de waterkoker is 2,8 kW.
72p
De waterkoker is aangesloten op netspanning (230 V).
Bereken de stroomsterkte tijdens het verwarmen.
82puitwerkbijlage
Tijdens het verwarmen is er sprake van warmtetransport.
Op de uitwerkbijlage staat een tabel met een aantal situaties.
Zet achter elke situatie een kruisje in de juiste kolom.
92p
Het water kookt na 3 minuten. Toon met een berekening aan dat er
0,14 kWh elektrische energie is omgezet.
102p
Na 3 minuten is er 0,14 kWh elektrische energie omgezet. Het rendement
van de waterkoker is 85%.
Bereken de hoeveelheid nuttige energie die aan het water is
afgestaan.
112p
Als ze op de picknickplaats zijn aangekomen, is het water nog heet.
Noteer twee warmte-isolerende maatregelen bij een thermoskan.

opgave 4Kaaspers

Je ziet een afbeelding van een kaaspers die vroeger op een boerderij
werd gebruikt. De kaas ligt in een kaasvorm in een schaal.
figuur bij de opgave
Bij S steunt een plank op de kaasvorm. De plank zit bij D ingeklemd.
Aan het uiteinde van de plank (B) liggen twee zware stenen.
121p
Welke bewering over de kracht van de pers op de kaasvorm is juist?
Deze kracht is
A kleiner dan de zwaartekracht op de stenen.
B gelijk aan de zwaartekracht op de stenen.
C groter dan de zwaartekracht op de stenen.
131p
De totale massa van de stenen bij B is 50 kg.
Noteer de zwaartekracht op de stenen.
142p
Er zijn kazen die met een kleinere kracht moeten worden samengeperst in
deze kaaspers.
Noteer twee manieren waarmee de kracht van de pers op de
kaasvorm kleiner wordt gemaakt.
151p
Na het samenpersen legt men de kazen in een bak met zout water.
De kazen drijven.
figuur bij de opgave
Wat is juist over de dichtheid van de kaas?
A Die is kleiner dan de dichtheid van het zoute water.
B Die is gelijk aan de dichtheid van het zoute water.
C Die is groter dan de dichtheid van het zoute water.

opgave 5Looplamp met accu

In een bouwmarkt is een oplaadbare looplamp te koop met LEDs.
de looplamp met oplader
Je ziet een vereenvoudigd schakelschema van de LEDs in de looplamp.
2 1 + -
162puitwerkbijlage
Over dit schakelschema staan op de uitwerkbijlage twee zinnen.
Omcirkel in elke zin de juiste mogelijkheid.
In de looplamp zit een accu. Om de accu op te laden wordt de looplamp
met een adapter op het lichtnet aangesloten. Je ziet een afbeelding van
het typeplaatje.
figuur bij de opgave
171p
Op het typeplaatje staat een symbool dat aangeeft dat de buitenkant van
de adapter niet onder spanning kan komen te staan.
Welk symbool is dit?
A
B
130 °C
C
De accu van de looplamp heeft een spanning van 9 V. Als de lamp brandt,
loopt een stroom van 200 mA.
183p
Bereken de weerstand van de looplamp.
192p
De capaciteit van de accu is 2400 mAh.
Bereken de tijd in uur die de lamp kan branden.

opgave 6Soldeerpistool

Een soldeerpistool heeft een soldeerpunt die heet wordt.
figuur bij de opgave
Met deze punt kun je soldeertin smelten. Het soldeerpistool wordt
aangesloten op 230 V. In het soldeerpistool zit een transformator.
Je ziet een deel van het schakelschema van het soldeerpistool.
soldeerpunt 230 V
202p
Over de soldeerpunt staat een spanning van 12 V. De secundaire spoel
van de transformator in het soldeerpistool heeft 5 windingen.
Bereken het aantal windingen van de primaire spoel. Neem aan dat de
transformator ideaal is.
211p
De soldeerpunt wordt warm als een drukschakelaar K is ingedrukt.
In welk schakelschema zit deze drukschakelaar op de juiste plaats?
230 V K A
K 230 V B
230 V K C
230 V K D
221p
In het soldeerpistool zit een lampje dat op de soldeerpunt schijnt tijdens
het solderen. Dit lampje werkt op een spanning van 12 V.
In welk schakelschema is dit lampje op de juiste manier aangesloten?
230 V A
230 V B
230 V C
230 V D
232p
De soldeerpunt heeft een temperatuur van 320 °C.
Leg uit of je met dit soldeerpistool zilver kunt smelten. Noteer in je
antwoord het smeltpunt van zilver in graden Celsius.

opgave 7Bungee trampoline

Op de kermis staat een toestel dat je helpt hoge sprongen te maken.
Je ziet een afbeelding van zo’n toestel.
figuur bij de opgave
241p
Aluminium is goed bestand tegen vervorming als gevolg van het springen.
Noteer nog een stofeigenschap die aluminium geschikt maakt voor
deze toepassing.
253p
In het toestel is 7,5 dm3 aluminium verwerkt.
Bereken de massa van deze constructie.
De poten van de constructie zijn op vierkante grondplaatjes gemonteerd.
figuur bij de opgave
figuur bij de opgave
poot zonder en met plaatje
262puitwerkbijlage
Op de uitwerkbijlage staan twee zinnen over de constructie mét plaatjes
vergeleken met een even zware constructie zónder plaatjes.
Omcirkel in elke zin de juiste mogelijkheid.
Vóór een sprong wordt de springer in een harnas gegespt. Het elastiek is
zó gespannen, dat de springer de trampoline nét raakt.
272puitwerkbijlage
Op de uitwerkbijlage zie je twee krachten die dan op de springer werken.
Vul de gegevens in naast de afbeelding.
283p
De begeleider trekt de springer naar beneden en laat hem dan los.
Op het hoogste punt heeft de springer (m = 45 kg) een zwaarte-energie
van 1,5 kJ.
Bereken de afstand in meter die de springer omhoog is bewogen na
loskomen. Neem aan dat er geen energieverlies is.

opgave 8Containerschip

figuur bij de opgave
Een containerschip maakt een reis van 3000 km. De reis duurt 5 dagen.
293p
Bereken de gemiddelde snelheid in km/h.
Het schip heeft een generator om elektriciteit op te wekken. De generator
gebruikt diesel als brandstof.
302p
De verbranding van diesel is slecht voor het milieu.
Noteer twee redenen waarom het verbranden van diesel slecht is voor
het milieu.
311p
De diesel is aan boord opgeslagen in vaten.
Welk pictogram hoort er op een vat met diesel te staan?
figuur bij de opgave
A
B
C
D

opgave 9Techno-feest in het park

figuur bij de opgave
321p
Kitty en Jim dansen op een techno-feest.
De toonhoogte van de muziek wordt bepaald door
A de amplitude.
B de frequentie.
C het geluidsniveau.
D de geluidssnelheid.
331p
De DJ draait muziek met veel lage tonen.
Noteer de frequentie van de laagste toon die mensen kunnen horen.
342p
Een toon heeft een frequentie van 40 Hz.
Bereken de trillingstijd van deze toon.
352puitwerkbijlage
Het geluid komt uit grote luidsprekers. Op de uitwerkbijlage staat een
schematische afbeelding van een luidspreker. Met de cijfers 1 en 2 zijn
twee onderdelen van een luidspreker aangegeven.
Zet in de tabel onder elk cijfer een kruisje bij het juiste onderdeel.
362puitwerkbijlage
De organisator van het feest meet een geluidsniveau van 110 dB.
Hierover staan op de uitwerkbijlage twee zinnen.
Maak de eerste zin compleet en omcirkel in de tweede zin de juiste
mogelijkheid. Gebruik de tabel ‘Gehoorgevoeligheid’ in BINAS.
Het geluidsniveau op 10 m afstand van de luidsprekers is 95 dB.
Jim krijgt last van het geluid en gaat verder weg staan.
Voor het geluidsniveau geldt de volgende regel:
Bij verdubbeling van de afstand neemt het geluidsniveau met 6 dB af.
372p
Bereken het geluidsniveau als Jim op 40 m afstand van de luidsprekers
staat.