bij dit examen
Meerkeuzevragen- Omcirkel het goede antwoord (voorbeeld 1).
- Geef verbeteringen aan volgens de voorbeelden 2 of 3.
Open vragen- Geef niet méér antwoorden dan er worden gevraagd. Als er bijvoorbeeld twee
redenen worden gevraagd, geef er dan twee en niet méér. Alleen de eerste twee
redenen kunnen punten opleveren.
- Vermeld altijd de berekening, als een berekening gevraagd wordt. Als een gedeelte
van de berekening goed is, kan dat punten opleveren. Een goede uitkomst zonder
berekening levert geen punten op.
- Geef de uitkomst van een berekening ook altijd met de juiste eenheid.
opgave 1BIJZIENDHEID
11p
Mark kijkt op de torenklok hoe laat het is.
Wat gebeurt er met zijn ooglenzen als hij daarna op zijn horloge kijkt?
A Zijn ooglenzen worden boller.
B Zijn ooglenzen worden minder bol.
C Er gebeurt niets met zijn ooglenzen.
21p
Omdat Mark niet altijd even goed ziet, gaat hij naar de oogarts.
De oogarts zegt dat Mark een bril nodig heeft, omdat hij bijziend is.
Wat betekent bijziend?
A Zonder bril kun je alleen dichtbij scherp zien.
B Zonder bril kun je alleen veraf scherp zien.
C Zonder bril kun je dichtbij en veraf scherp zien, maar daartussen niet.
31p
Mark krijgt een bril met negatieve lenzen.
Hij laat een evenwijdige lichtbundel op één van de brillenglazen vallen.
In welk onderstaand plaatje zijn de lichtstralen achter de lens juist getekend?
opgave 2FOTOCAMERA
In de afbeelding hieronder zie je een gedeeltelijk opengewerkte spiegelreflexcamera.
De cameralens bestaat uit 6 lenzen.
In het voorste gedeelte van de cameralens zitten 3 lenzen.
Zie afbeelding 2.
41p
Hoeveel positieve lenzen zitten er in het voorste gedeelte van de cameralens?
.............................................................................................................................................
53p
In onderstaande tekening is de camera sterk vereenvoudigd getekend.
Voor de camera staat een pijl PQ.
De lens maakt een scherp beeld hiervan op het negatief achter in de camera.
Teken het beeld van de pijl op het negatief.
Laat in je tekening duidelijk zien op welke manier je dat doet.
Zet bij het beeld de pijlpunt op de juiste plaats.
61p
In de lichtmeter van de camera zit een lichtgevoelige weerstand (LDR).
Hieronder zie je drie symbolen van bijzondere weerstanden.
Welk symbool stelt de LDR voor?
opgave 3ZONNEDAK
Op de bloemententoonstelling Floriade 2002 stond een gebouw met het grootste
zonnedak ter wereld.
De installatie leverde een elektrisch vermogen van 2,3 MW.
71p
Vul in: 2,3 MW =..............................................W
82p
In 2002 heeft het zonnedak 1 228 000 kWh energie geleverd.
Het gemiddelde jaarverbruik van een huishouden bedroeg toen 4000 kWh.
Bereken hoeveel huishoudens in 2002 door het zonnedak een jaar lang van
elektriciteit werden voorzien.
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
opgave 4ZONNEKLEP
Sommige auto’s hebben een zonneklep aan de buitenzijde van de voorruit.
Zie de foto.
In de tekening hieronder is het zij-aanzicht van een auto met zonneklep getekend.
Het zonlicht valt in de richting van de pijl op de voorruit.
De ogen van de bestuurder zijn getekend als een stip.
92p
Teken de lichtbundel die op de voorruit van de auto valt.
101p
Laat in de tekening zien dat er geen rechtstreeks zonlicht valt in de ogen van de
bestuurder.
112p
Zonlicht bevat behalve zichtbaar licht ook nog andere soorten straling.
Noem twee andere soorten straling die ook in het zonlicht zitten.
1..........................................................................................................................................
2..........................................................................................................................................
opgave 5HEEFT LUCHT MASSA?
Met een balans wordt de massa van een glazen bol met lucht bepaald.
Zie de figuur hieronder.
122p
De balans wordt met massablokjes in evenwicht gebracht.
De glazen bol met lucht heeft een massa van 54,7 g.
Vul in de tabel hieronder in hoe je met zo weinig mogelijk massablokjes 54,7 g kunt
samenstellen. Gebruik hierbij de inhoud van het doosje.
131p
Met een pomp wordt de lucht uit de glazen bol gezogen.
Welke tekening geeft de juiste situatie na het pompen weer?
A tekening I
B tekening II
C tekening III
opgave 6KERSTBOOMVERLICHTING
141p
Rudolf heeft kerstboomverlichting gekocht.
De kerstboomverlichting bestaat uit een aantal in serie geschakelde lampjes.
Op elk lampje staat 5 V / 0,7 W.
De stroomsterkte door een lampje kun je berekenen met de woordformule hieronder.
stroomsterkte = vermogen: spanning
Hoe groot is de stroomsterkte als het lampje op 5 V brandt?
A 0,003 A
B 0,14 A
C 3,5 A
D 7,1 A
151p
De spanning van het lichtnet is 230 V.
Een lampje brandt goed als er een spanning van 5 V over staat.
Hoeveel lampjes moet je in serie aansluiten op het lichtnet zodat ze allemaal goed
branden?
A 46
B 115
C 230
D Je kunt op geen enkele manier lampjes van 5 V aansluiten op het lichtnet.
163p
Rudolf maakt op school de serieschakeling van de kerstboomverlichting na.
Hij doet dat met een batterij en slechts twee lampjes.
Teken hieronder het schakelschema van de batterij met de twee lampjes.
Gebruik de juiste symbolen.
opgave 7TILLEN
171p
Willem gebruikt een houten balk om een zware kast aan één kant op te tillen.
Hij oefent een kracht omhoog uit in punt P van de balk.
Hieronder zijn twee manieren getekend waarop hij dat kan doen.
Op welke manier kan Willem de kast met de kleinste kracht optillen?
A op manier A
B op manier B
C Dat maakt niet uit, Willem moet bij beide manieren dezelfde kracht uitoefenen.
opgave 8GELEIDERS EN ISOLATOREN
182p
Niet alle materialen zijn goede stroomgeleiders.
Er zijn geleiders en isolatoren.
Welk materiaal is een geleider en welk materiaal is een isolator?
Geef je antwoord met kruisjes op de juiste plaats in de tabel.
materiaal
geleider
isolator
koper
porselein
rubber
zilver
opgave 9GRAAFWERKZAAMHEDEN
Een kraanmachinist graaft met zijn kraan grond uit een put.
191p
203p
De graafbek hangt stil aan de kabel. Op de
graafbek werkt een zwaartekracht van 20 000 N.
Hoe groot is de kracht in de kabel in punt
P?
...............................................................................
Teken de zwaartekracht in punt
Z van de
graafbek.
De krachtenschaal is 1 cm
5000 N.
211p
De kabel loopt over een katrol.
Er is geen wrijving in de katrol.
Wat kun je zeggen over de kracht in de kabel bij P
en de kracht in de kabel bij Q?
A De kracht bij P is groter dan de kracht bij Q.
B De kracht bij P is even groot als de kracht bij Q.
C De kracht bij P is kleiner dan de kracht bij Q.
opgave 10PRACTICUM
Bij het practicum moeten leerlingen een schakeling maken, waarbij drie lampjes parallel
zijn geschakeld.
Door het sluiten van een schakelaar moeten de lampjes gaan branden.
Eerst tekent Joep een schakelschema. Zie de figuur hieronder.
221p
Wat voor soort schakeling heeft Joep getekend?
A een parallelschakeling
B een serieschakeling
C een combinatie van parallel- en serieschakeling
233p
Annemarie bouwt haar schakeling volgens het schema hieronder.
Ze sluit de schakelaar.
Welk lampje is aan en welk lampje is uit?
Geef je antwoord met kruisjes op de juiste plaats in de tabel.
241p
Een derde leerling sluit de lampjes aan zoals in het schema
hiernaast.
Wat kun je zeggen over de spanning over de lampjes?
A De spanning over lampje 1 is groter dan over de andere lampjes.
B De spanning over lampje 3 is groter dan over de andere lampjes.
C De spanning over alle lampjes is even groot.
opgave 11ADAPTER
Met een adapter kun je sommige apparaten,
die op batterijen werken, ook op het lichtnet
aansluiten.
Hieronder staat het typeplaatje van een adapter.
251p
Als de adapter wordt aangesloten op het lichtnet (230 V), dan is hij geschikt voor
apparaten die op 6 V werken.
Welk onderdeel zorgt ervoor dat de spanning van 230 V naar 6 V gaat?
A een condensator
B een transformator
C een transistor
261p
Op het typeplaatje kun je zien dat de adapter gelijkspanning levert.
Welk onderdeel heb je nodig om van wisselspanning gelijkspanning te maken?
A een diode
B een NTC
C een variabele weerstand
271p
Op het typeplaatje staat een groot aantal symbolen.
Eén van de symbolen betekent dat de adapter dubbel geïsoleerd is.
Teken hieronder dat symbool.
opgave 12WIELSLEUTEL
Wielmoeren zitten soms erg vast.
Met een wielsleutel draai je de moeren los.
Op de foto’s hieronder zie je een wielsleutel die op drie manieren wordt gebruikt.
Met je hand oefen je steeds een kracht uit op het uiteinde U van de staaf.
281p
Op welke manier kun je met de kleinste kracht de moer losdraaien?
A op manier A
B op manier B
C op manier C
opgave 13WERELD-UURRECORD
291p
Leontien Zijlaard - van Moorsel verbeterde in oktober 2003 het wereld-uurrecord op de
fiets. Zij reed in één uur een afstand van 46397 meter.
Hoe groot was haar gemiddelde snelheid in km/uur?
.............................................................................................................................................
301p
Tijdens het fietsen zijn er tegenwerkende krachten.
Welke tegenwerkende kracht wordt kleiner als je een helm op
hebt zoals op de foto hiernaast?
....................................................................................................
opgave 14HEER IN HET VERKEER
311p
Sander fietst met een snelheid van 4 m/s.
Hij ziet een kat oversteken en wil gaan remmen.
Het duurt nog 0,4 s voordat hij werkelijk remt.
Hoe heet deze tijd van 0,4 s?
A reactietijd
B remtijd
C stoptijd
323p
In die 0,4 s verandert zijn snelheid niet.
Bereken de afstand die Sander in die tijd aflegt.
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
opgave 15GELUIDSOVERLAST
opgave 16CONCERTZAAL
351p
In een concertzaal in Rotterdam bleken de luisteraars op een bepaalde rij het geluid van
het orkest 2 keer te horen: één keer van de voorkant en een korte tijd later van de
achterkant.
Hoe noemt men het verschijnsel dat hiervan de oorzaak is?
.............................................................................................................................................
363p
Het geluid van het orkest dat van de achterkant komt, heeft een weg afgelegd die 85 m
langer is dan het geluid dat van de voorkant komt.
In de zaal is de voortplantingssnelheid van geluid 340 m/s.
Bereken de tijd die het geluid nodig heeft om 85 m af te leggen.
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
opgave 17GELUIDSMETING IN EEN AUTO
373p
Johan en Loek hebben in een autotijdschrift gelezen hoe men auto’s test op geluid.
Dit gebeurt in stilstand met draaiende motor en bij verschillende snelheden.
De geluidssterktemeter wordt daarbij tussen de bestuurder en de passagier voorin
gehouden.
Met de auto van Loek doen ze zo’n test.
De metingen noteren ze in onderstaande tabel.
Teken in het diagram hieronder de grafiek van de metingen.
opgave 18DISCO OP SCHOOL
381p
Op de school van Janny en Kik wordt regelmatig een disco-avond gehouden.
Janny en Kik hebben een zelfstandige opdracht over geluid.
Ze besluiten om de geluidssterkte op de dansvloer te meten met een
geluidssterktemeter.
Midden op de dansvloer meten ze een geluidssterkte van 104 dB(A).
Zoek in je BINAS informatieboek op in welke zone dit geluid valt.
.............................................................................................................................................
391p
In het lokaal ernaast kunnen leerlingen uitrusten en wat te drinken krijgen.
Ook hier meten Janny en Kik de geluidssterkte.
Ze meten een geluidssterkte van 92 dB(A).
In het plaatje hieronder kun je zien hoe lang je bepaalde geluidssterktes kunt verdragen
zonder kans op gehoorschade te ondervinden.
Hoe lang kunnen leerlingen in dit lokaal maximaal verblijven zonder kans op
gehoorschade?
.............................................................................................................................................
opgave 19GELUIDSBARRIÈRE
Een straaljager doorbreekt de geluidsbarrière.
Op de grond hoor je even later een harde knal.
Het vliegtuig vliegt dan sneller dan het geluid.
De geluidssnelheid op deze hoogte is 330 m/s.
402p
Het geluid doet er 3 s over om jou te bereiken.
Bereken op welke afstand de straaljager op dat moment vloog.
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
412p
De straaljager vliegt sneller dan het geluid.
De snelheid van het vliegtuig is 360 m/s.
Bereken deze snelheid in km/uur.
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
In het diagram hieronder zie je hoe de geluidssnelheid verandert met de temperatuur.
421p
Hoe groot is de geluidssnelheid bij 40 °C?
..........................................................................................................................................
(2) 
(3) 
