opgave 1fragment niet op de siteF. Schubert - Wohin?
cd 1 track 2

Dit vragenblok gaat over het lied Wohin? uit de liederencyclus Die schöne Müllerin van Franz Schubert (1797 - 1827). Deze cyclus, op gedichten van de Duitse dichter Wilhelm Müller, is geschreven voor zangstem met pianobegeleiding.
Van het eerste deel van dit lied is de tekst afgedrukt.
a Ich hört’ ein Bächlein rauschen wohl aus dem Felsenquell,
… hinab zum Tale rauschen so frisch und wunderhell.
… Ich weiß nicht, wie mir wurde, nicht, wer den Rat mir gab,
… ich musste auch hinunter mit meinem Wanderstab,
… ich musste auch hinunter mit meinem Wanderstab.
11pNoteer de vorm van dit deel, door voor elke regel de juiste letter te zetten.
Je hoeft geen accenten te gebruiken. De eerste letter is gegeven.
Je hoort het fragment twee keer.
cd 1 track 3
In het lied volgt de ik-persoon een beekje (ein Bächlein).
22pNoem twee manieren waarop het beekje in de pianopartij muzikaal tot klinken
wordt gebracht.
Je hoort het fragment twee keer.
1..........................................................................................................................
2..........................................................................................................................
cd 1 track 4
De melodie van het begin van het lied is onvolledig afgedrukt.
32pNoteer de ontbrekende noten (toonhoogte en ritme).
Je hoort het fragment vier keer.
cd 1 track 5
Van het fragment is de tekst afgedrukt.
1 Ich musste auch hinunter mit meinem Wanderstab,
2 ich musste auch hinunter mit meinem Wanderstab.
3 Hinunter und immer weiter, und immer dem Bache nach.
In de derde tekstregel krijgt de onderste partij (de lage tonen) een andere rol.
41pBeschrijf die veranderde rol.
Je hoort het fragment twee keer.
............................................................................................................................
cd 1 track 6
In dit fragment wordt de tekst und immer frischer rauschte und immer heller der
Bach twee keer gezongen, de tweede keer met enkele veranderingen aan het
eind.
52pNoem twee van die veranderingen in de zangpartij.
Laat de dynamiek buiten beschouwing.
Een antwoord als ‘de melodie is anders’, is niet voldoende.
Je hoort het fragment drie keer.
1.........................................................................................................................
2.........................................................................................................................
cd 1 track 7
Van dit fragment is de tekst afgedrukt.
1 Ist das denn meine Straße?
2 O Bächlein, sprich, wohin?
Bij de tweede zin verandert de muziek van karakter en klinkt het lied enigszins
angstig.
62pNoem twee manieren waarop deze angst in de zangpartij tot klinken wordt
gebracht.
Je hoort het fragment drie keer. Daarna heb je nog tien minuten om deze vraag,
en ook vraag 7 t/m 9 te beantwoorden.
1.........................................................................................................................
2.........................................................................................................................
Hieronder is een partituurfragment afgedrukt. Beantwoord vraag 7 t/m 9 met
behulp van dit partituurfragment.
Maat 1 van de zangpartij is gebaseerd op één drieklank.
71pGeef de volledige naam van deze drieklank.
............................................................................................................................
De hoofdtoonsoort van het lied is G majeur.
81pWat is de relatie tussen de toonsoort in het partituurfragment en de
hoofdtoonsoort G majeur?
............................................................................................................................
Door de combinatie van de zangpartij en de bovenstem van de pianopartij komt
een bijzonder ritmisch verschijnsel voor.
91pGeef de technische term van dit ritmische verschijnsel.
............................................................................................................................
cd 1 track 8
In dit fragment van acht maten worden vier motieven gezongen. Deze vier
motieven zijn hieronder, in willekeurige volgorde, afgedrukt.
102pIn welke volgorde worden deze vier motieven gezongen?
Noteer de cijfers hieronder in de juiste volgorde.
Na een korte leestijd hoor je het fragment drie keer.
…… - …… - …… - ……
cd 1 track 9
Je hoort het slot van het lied twee keer.
De laatste toon van de zangpartij is één van de tonen van het slotakkoord.
111pIs dit de grondtoon, de terts of de kwint?
A grondtoon
B terts
C kwint
cd 1 track 10
Je hoort één keer het einde van het lied. Daarna wordt de cd vijf minuten
stilgezet.
Schubert is een componist uit de romantiek. Toch heeft dit lied, naast
kenmerken uit de romantiek, ook enkele kenmerken van het classicisme.
122pGeef twee kenmerken van het classicisme die in dit gedeelte van het lied te
horen zijn.
1..........................................................................................................................
2..........................................................................................................................
opgave 2fragment niet op de siteJ.S. Bach - Brandenburgs Concert nr. 4
cd 1 track 11

Dit vragenblok gaat over het vierde Brandenburgs Concert van Johann Sebastian Bach (1685 - 1750). Dit concert heeft drie delen: Allegro - Andante - Presto. De bezetting is: soloviool, twee altblokfluiten, strijkers en continuo. De klank is een halve toon lager dan de notatie.
Van het begin zijn de partijen van de blokfluiten afgedrukt.
131pOp welke twee harmonische functies is dit gedeelte gebaseerd?
................................... en...................................
141pIn welke maten spelen de blokfluiten in parallelle sexten?
............................................................................................................................
In het fragment treedt er vanaf maat 7 een verandering op in de rolverdeling van
de beide blokfluiten.
151pBeschrijf die verandering.
............................................................................................................................
Na een korte leestijd hoor je het fragment drie keer.
cd 1 track 12
Je hoort de tweede helft van het vorige fragment en het vervolg, drie keer.
162pNoem één verandering in het vervolg ten opzichte van het voorafgaande gelet
op de gebruikte akkoorden, en één verandering gelet op het ritme van de
baspartij.
gebruikte akkoorden............................................................................................
............................................................................................................................
ritme van de baspartij..........................................................................................
............................................................................................................................
Van het begin is de partituur afgedrukt.
Na een korte leestijd hoor je dit begin vier keer. Daarna heb je nog vijf minuten
om vraag 17 t/m 20 te beantwoorden.
173pWelke instrumenten spelen de partijen 1 t/m 6?
1.........................................................................................................................
2.........................................................................................................................
3.........................................................................................................................
4.........................................................................................................................
5.........................................................................................................................
6.........................................................................................................................
Welke twee instrumenten spelen partij 7?
partij 7............................................ en............................................
181pWaarvoor dienen de cijfers onder partij 7?
............................................................................................................................
191pIn welke toonsoort staat dit fragment?
............................................................................................................................
In het fragment wordt terrassendynamiek toegepast.
201pLeg uit hoe dit wordt gerealiseerd.
............................................................................................................................
cd 1 track 14
Van het vervolg zijn de partijen van de beide blokfluiten afgedrukt.
In de bovenste partij komt een dalende chromatische reeks voor.
211pNoem de eerste en de laatste noot van die reeks.
Je hoort het fragment één keer.
eerste noot..........................................................................................................
laatste noot.........................................................................................................
Dit derde deel heeft een fugatisch karakter.
Het thema, ingezet door de altviool, is afgedrukt.
221pWelk alternatief geeft de volgorde van de vijf inzetten juist weer?
Je hoort het fragment drie keer.
A altviool - viool - bas - viool - blokfluit
B altviool - viool - bas - viool - blokfluit + viool
C altviool - viool - viool - bas - blokfluit
D altviool - viool - viool - bas - blokfluit + viool
cd 1 track 16
De melodie van de altvioolpartij is nogmaals afgedrukt.
232pNoteer de eerste twee maten in de g-sleutel. (Denk om het goede octaaf.)
Beantwoord deze vraag meteen.
cd 1 track 17
Van het volgende gedeelte zijn de drie bovenstemmen afgedrukt.
Partij 2 is onvolledig afgedrukt.
Er komt twee keer een overlapping van het thema voor.
241pGeef de technische term voor een dergelijke overlapping.
Je hoort het fragment twee keer.
............................................................................................................................
cd 1 track 18
Je hoort het zojuist beluisterde fragment nog drie keer.
De drie bovenstemmen zijn nogmaals afgedrukt.
252pVul de ontbrekende noten (toonhoogte en ritme) in partij 2 in.
(Vergeet de verbindingsbogen niet.)
cd 1 track 19
Je hoort het slot twee keer. Daarna wordt de cd tien minuten stilgezet.
Deze compositie komt uit de barok.
263pGeef daarvoor drie argumenten.
1.........................................................................................................................
2.........................................................................................................................
3.........................................................................................................................
opgave 3fragment niet op de siteF. Schmitt - Dionysiaques
cd 2 track 1

Dit vragenblok gaat over een werk voor harmonieorkest van de Franse componist Florent Schmitt (1870 - 1958). De titel verwijst naar Dionysos, de Griekse god van de wijn en het theater. Het werk bestaat uit twee gedeeltes die in elkaar overlopen. Het eerste gedeelte is rustig en lyrisch en staat symbool voor het sterfgezang dat tijdens een offerritueel wordt gezongen. Het tweede gedeelte is heftiger en hoort bij een uitbundig drankgezang.
Van het begin is de melodie (ritmisch niet helemaal volledig) afgedrukt.
271pWelk instrument speelt deze hele melodie?
Je hoort het fragment twee keer.
............................................................................................................................
cd 2 track 2
De melodie is nogmaals afgedrukt.
Behalve de triool in maat 3, komen in deze melodie nog drie (dezelfde)
antimetrische figuren voor.
281pNoteer deze drie antimetrische figuren door het juiste getal tussen de haken te
plaatsen en geef de benaming ervan.
benaming.............................................................................................................
Maat 3 bestaat uit elf verschillende tonen.
291pWelke toon ontbreekt voor een volledige chromatische reeks?
............................................................................................................................
301pBeschrijf de intervalstructuur van de melodie in maat 3.
Let op: Het is niet de bedoeling de intervallen te benoemen.
............................................................................................................................
............................................................................................................................
Je hoort het fragment één keer. Daarna heb je nog vijf minuten om
vraag 28 t/m 30 te beantwoorden.
cd 2 track 3
In het volgende fragment speelt voornamelijk één instrument het afgedrukte
thema.
Het thema bestaat uit vier motieven die grote gelijkenis met elkaar vertonen.
Het begin van de eerste twee motieven is genummerd.
312pGeef met twee pijlen in het notenvoorbeeld aan waar respectievelijk motief 3
en 4 beginnen.
Je hoort het fragment twee keer.
cd 2 track 4
De overgang tussen het rustige eerste en het heftigere tweede gedeelte van het
werk duurt acht en een halve maat en kun je verdelen in: afbouw – opbouw.
324pGeef aan hoe deze overgang wordt gerealiseerd, gelet op de afbouw (twee
aspecten) en de opbouw (twee aspecten).
Je hoort de overgang drie keer.
afbouw
1.........................................................................................................................
2.........................................................................................................................
opbouw
1.........................................................................................................................
2.........................................................................................................................
cd 2 track 5
Van het vervolg zijn drie partijen afgedrukt.
Hoewel alle partijen in een 3/4 maatsoort staan genoteerd, kun je hier toch
spreken van polymetriek.
331pGeef bij partij 1 (maat 3 en 4) aan welke maatsoort er feitelijk klinkt.
Je hoort het fragment drie keer.
............................................................................................................................
De melodie wordt gespeeld door respectievelijk de es-klarinet en de hobo. Deze
melodie begint met een dalende chromatische reeks van vier tonen.
341pNoem nog een instrument dat ook een chromatische reeks van vier tonen speelt.
............................................................................................................................
Een aantal houten blaasinstrumenten speelt in maat 1 en 2 een begeleiding in
een complementair ritme.
352pWelke instrumenten zijn dat achtereenvolgens in deze twee maten?
1.......................................................
2.......................................................
3.......................................................
4.......................................................
5.......................................................
In de partij van de bastrombone klinkt een specifieke begeleidingswijze.
361pNoem de technische term voor deze begeleidingswijze.
............................................................................................................................
Je hoort het fragment twee keer. Daarna heb je nog vijf minuten om vraag
34 t/m 36 te beantwoorden.
cd 2 track 7
In het slot komt het extatische karakter van het drankgezang tot een climax.
373pNoem drie manieren waarop deze climax wordt gerealiseerd.
Laat de dynamiek buiten beschouwing.
Je hoort het slot twee keer.
1.........................................................................................................................
2.........................................................................................................................
3.........................................................................................................................
cd 2 track 8
Je hoort een fragment twee keer. Daarna wordt de cd vijf minuten stilgezet.
Deze compositie van Schmitt heeft verschillende laat negentiende-eeuwse en
vroeg twintigste-eeuwse stijlkenmerken, waaronder impressionistische.
382pNoem twee impressionistische stijlkenmerken die in dit fragment te horen zijn.
1.........................................................................................................................
2.........................................................................................................................
opgave 4fragment niet op de siteMadonna - 4 minutes
In de intro van acht maten wordt vier keer dezelfde zin gerapt.
Tekst en ritme van deze rapzin zijn afgedrukt.
Behalve deze rapzin klinkt vanaf maat 2 ook een hoge stem.
Deze hoge stem zingt steeds hetzelfde ritmisch motief.
391pWelk notenvoorbeeld geeft dit ritmisch motief juist weer?
Je hoort de intro twee keer.
cd 2 track 10
Je hoort de intro nog drie keer.
Behalve de rapzin en de hoge stem klinkt vanaf maat 6 ook een lage stem.
Deze lage stem rapt twee keer op een kwartnoot de tekst four.
401pNoteer in maat 6 het ritme van die lage stem (inclusief rusttekens).
cd 2 track 11
Dit nummer is grotendeels gebaseerd op een thema van vier maten.
Maat 1 en 2 van dit thema zijn afgedrukt.
Maat 3 en 4 verschillen van maat 1 en 2.
412pNoem twee verschillen. Ga bij je antwoord uit van maat 3 en 4.
Je hoort het fragment drie keer.
1.........................................................................................................................
2.........................................................................................................................
cd 2 track 12
Het vormschema van de eerste drie zinnen van couplet 1 is: a - a’ - b.
Tekst en melodie van de a-zin zijn afgedrukt.
422pNoem twee verschillen tussen de melodie van de a- en de b-zin.
Ga bij je antwoord uit van de b-zin.
Je hoort het fragment twee keer.
1.........................................................................................................................
2.........................................................................................................................
cd 2 track 13
Couplet 2 bestaat uit acht zinnen van elk één maat.
De tekst is afgedrukt.
1 op If you want it
2 voor You already got it
3............. If you thought it
4............. It better be what you want
5............. If you feel it
6............. It must be real just
7............. Say the word and
8............. Imma give you what you want
433pNoteer vóór elke zin of de inzet van de zang op, voor of na de eerste tel van de
maat plaatsvindt. Regel 1 en 2 zijn al ingevuld.
Je hoort het fragment vier keer.
cd 2 track 14
In het refrein wordt vier keer een akkoordenschema gespeeld.
De akkoorden en de bas hiervan zijn afgedrukt.
442pGeef de volledige benaming van de twee genummerde akkoorden.
Je hoort het fragment één keer.
1.........................................................................................................................
2.........................................................................................................................
cd 2 track 15
Het begin van het thema is nogmaals afgedrukt.
Je hoort het einde van couplet 2 gevolgd door de inzet van een enigszins
gewijzigd thema, vier keer.
451pNoteer in maat 1 de gewijzigde toonhoogte van het thema.
In dit fragment speelt de bassdrum een kickbeat.
461pLeg uit wat hiermee bedoeld wordt.
Je hoort het fragment één keer.
............................................................................................................................
cd 2 track 17
Van het oorspronkelijke nummer van Madonna zijn een aantal notenvoorbeelden
afgedrukt.
1 begeleidingsmelodie van de intro:
2 rap uit de intro:
3 thema:
4 bas van het refrein:
472pOp welke twee notenvoorbeelden, al dan niet enigszins gewijzigd, is de remix
gebaseerd? Noteer beide cijfers.
Na een korte leestijd hoor je het fragment twee keer.
............................................ en............................................
cd 2 track 18
Deze remix heeft vooral kenmerken van Dance.
482pNoem aan de hand van dit fragment twee kenmerken van Dance.
Je hoort het fragment één keer.
1.........................................................................................................................
2.........................................................................................................................
cd 2 track 19
Uit het programma `De wereld draait door´ waarin Junkie XL laat horen hoe hij
de remix in elkaar heeft gezet, hoor je drie korte muziekfragmenten.
Er klinkt steeds een metronoom.
491pHoe staat deze metronoom ingesteld?
A op 30 bpm
B op 60 bpm
C op 120 bpm
D op 240 bpm
In fragment 1 voegt Junkie XL aan het thema van Madonna één instrument toe,
in fragment 2 daarbij een tweede instrument en in fragment 3 een derde
instrument.
501pWelk instrument voegt hij toe in fragment 1, in fragment 2 en in fragment 3?
Kies uit: keyboard, elektrische gitaar, basgitaar.
fragment 1...........................................................................................................
fragment 2...........................................................................................................
fragment 3...........................................................................................................
Je hoort fragment 1, 2 en 3 na elkaar, en dit twee keer.
Bronvermelding
Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen
behorende correctievoorschrift, dat na afloop van het examen wordt gepubliceerd.