bronnen

Eindexamen economie vmbo gl/tl 2024, tijdvak 1

bij dit examen

Meerkeuzevragen
Schrijf alleen de hoofdletter van het goede antwoord op.

opgave 1Woon-wereldhandel

Bij de beantwoording van de vragen in deze opgave moet je soms
gebruikmaken van informatiebron 1 en 2 in de bijlage.
Het Zweedse woonwarenhuis IKEI
met 420 warenhuizen is gevestigd
in meer dan 50 landen verspreid
over de hele wereld.
figuur bij de opgave
figuur bij de opgave
11p
Zweden is lid van de Europese Unie (EU); in veel landen van de EU zijn
vestigingen van IKEI-warenhuizen.
Verklaar waarom vrij verkeer van personen, een kenmerk van de EU,
gunstig is voor een internationale onderneming zoals IKEI.
In de EU moet de verkoopprijs van een product voor alle consumenten in
principe gelijk zijn. Zo kost de Willy-boekenkast, die al tientallen jaren
populair is, in Zweden net zo veel als in Nederland.
21p
Is Zweden ook lid van de Europese Monetaire Unie (EMU)?
A Ja, er wordt betaald met de euro.
B Ja, naast de Zweedse kroon is ook de euro een wettig betaalmiddel.
C Nee, er wordt betaald met de Zweedse kroon.
D Nee, naast de euro is ook de Zweedse kroon een wettig betaalmiddel.
In landen buiten de EU zijn de prijzen van dezelfde artikelen per land
verschillend.
Gebruik informatiebron 1 en 2.
32p
In Zuid-Korea kost de Willy-boekenkast omgerekend € 81,75.
Bereken in welk land (Marokko of India) de Willy-boekenkast het
goedkoopst is. Schrijf je berekening en conclusie op.
41p
De Willy-boekenkasten worden overal ter wereld geproduceerd en
verkocht. In India en China staan fabrieken en ook IKEI-warenhuizen.
In Afrikaanse landen, zoals Ethiopië en Oeganda, staan alleen fabrieken
die produceren voor IKEI.
Maak van de onderstaande zinnen een economisch juiste tekst door
de juiste woorden te kiezen.
Doe het zo: Noteer de nummers (1) en (2) op je antwoordblad. Schrijf
achter de nummers de juiste woorden op. Kies uit de woorden die tussen
haakjes staan.
Er zijn in Ethiopië en Oeganda nog geen IKEI warenhuizen, omdat de
inkomens in die landen, vergeleken met Europa, relatief …(1)… (hoog /
laag) zijn. Daardoor is de …(2)… (afzetmarkt / betalingsbalans) ongunstig
voor IKEI.
51p
IKEI gebruikt grondstoffen uit Ethiopië en Oeganda. De vraag naar deze
grondstoffen heeft een gunstig effect op de economie van beide landen.
Hier staan vijf economische verschijnselen.
1 toename van de vraag naar grondstoffen
2 toename van de werkgelegenheid
3 toename van de totale binnenlandse vraag
4 toename van de koopkracht
5 toename van de economische groei
In welke regel staan deze verschijnselen zo, dat er een logische
gedachtegang ontstaat?
A 1 → 2 → 3 → 4 → 5
B 1 → 2 → 4 → 3 → 5
C 1 → 3 → 2 → 4 → 5
D 1 → 3 → 4 → 2 → 5
E 1 → 4 → 2 → 3 → 5
F 1 → 4 → 3 → 2 → 5
62p
In India, een land met een snel groeiende economie, zijn ook
verschillende IKEI-warenhuizen. Er wordt actief beleid gevoerd om meer
vrouwen in dienst te nemen in plaats van mannen. Het blijkt dat vrouwen
hun inkomen voor een belangrijk deel besteden aan de opleiding van hun
kinderen.
Leg in twee stappen uit dat het beleid van IKEI om meer vrouwen in
dienst te nemen, de economie op langere termijn kan stimuleren.

opgave 2Tv-generatiekloof

Bij de beantwoording van de vragen in deze opgave moet je soms
gebruikmaken van informatiebron 3 en 4 in de bijlage.
De programma’s op de
Nederlandse televisie worden
uitgezonden door publieke
omroepen en commerciële
omroepen. Publieke
omroepen worden
gefinancierd door de overheid
en commerciële omroepen
hebben winst maken als doel.
Er zijn zes landelijke, publieke
omroepen, waarvan
figuur bij de opgave
AVROTROS en BNNVARA de
Beeld & Geluid in Hilversum
twee grootste zijn.
71p
Van welke marktvorm is er sprake bij de publieke omroepen?
A van monopolie
B van monopolistische concurrentie
C van oligopolie
D van volkomen concurrentie
81p
De commerciële omroepen ontvangen inkomsten uit reclame. De publieke
omroepen hebben inkomsten uit reclame en inkomsten van de
Nederlandse overheid. Er ging in 2018 € 800 miljoen belastinggeld naar
de publieke omroepen.
Maak van onderstaande zinnen een economisch juiste tekst door de
juiste woorden te kiezen.
Doe het zo: Noteer de nummers (1) en (2) op je antwoordblad. Vul bij de
nummers de juiste woorden in. Kies uit de woorden die tussen haakjes
staan.
De inkomsten die de publieke omroepen ontvangen van de Nederlandse
overheid zijn …(1)… (heffingen / subsidies). De publieke omroepen zijn
een onderdeel van de …(2)… (collectieve / private) sector.
Nederlanders kijken steeds minder naar directe televisie. Zelfs als het
uitgesteld kijken en ‘overige schermtijd’ (games spelen en kijken naar
filmaanbieders) meetelt, daalt de hoeveelheid tijd die de Nederlanders
besteden aan direct televisiekijken.
Gebruik informatiebron 3.
91p
Na welk jaar is er een blijvende daling van direct tv kijken?
A na 2006
B na 2007
C na 2014
D na 2018
In 2008 werd voor het eerst gemeten hoeveel er uitgesteld werd gekeken,
toen ging het om gemiddeld 2 minuten per dag.
Gebruik informatiebron 3.
101p
Bereken hoeveel procent het uitgestelde en overig tv-kijken in 2018 in
totaal is toegenomen ten opzichte van 2008. Schrijf je berekening op.
Gebruik informatiebron 4.
111p
We kijken steeds minder naar programma’s op televisie en kijken meer
video’s op laptops, tablets en mobiele telefoons.
Welke leeftijdsgroep kijkt sinds 2014 het minst naar de televisie?
121p
In 2019 zijn de reclame inkomsten van de publieke omroepen lager dan in
2018. Het aantal uitgezonden reclameminuten op tv blijft echter wel gelijk.
Maak van onderstaande zinnen een economisch juiste tekst door de
juiste woorden te kiezen.
Doe het zo: Noteer de nummers (1) en (2) op je antwoordblad. Vul bij de
nummers de juiste woorden in. Kies uit de woorden die tussen haakjes
staan.
Als er minder mensen tv kijken, zijn adverteerders …(1)… (meer / minder)
geïnteresseerd in reclameminuten op tv. Daardoor …(2)… (daalt / stijgt)
de prijs van een reclameminuut.

opgave 3Helikoptergeld

Bij de beantwoording van de vragen in deze opgave moet je soms
gebruikmaken van informatiebron 5 en 6 in de bijlage.
De inkomens en vooral de
vermogens in Nederland zijn niet
gelijk verdeeld. Sommige
economen vinden dat de
inkomens gelijker verdeeld
zouden moeten zijn, andere
economen zijn juist voorstander
van grotere inkomensverschillen.
figuur bij de opgave
131p
Volgens economen bestaat er een relatie tussen inkomensverschillen en
arbeidsproductiviteit.
Maak van onderstaande zinnen een economisch juiste tekst door de
juiste woorden te kiezen.
Doe het zo: Noteer de nummers (1) en (2) op je antwoordblad. Vul bij de
nummers de juiste woorden in. Kies uit de woorden die tussen haakjes
staan.
Inkomensverschillen kunnen er toe leiden dat werknemers gestimuleerd
worden om intensiever te werken, daardoor …(1)… (daalt / stijgt) de
arbeidsproductiviteit.
Stijging van de arbeidsproductiviteit per uur kan ook worden bereikt door
…(2)… (innovatie van het productieproces / meer werknemers aan te
nemen / werknemers langer te laten werken).
Lorenzcurve inkomensverdeling in Nederland
figuur bij de opgave
Gebruik informatiebron 5 en bovenstaande Lorenzcurve.
142p
Bereken het ontbrekende percentage in de Lorenzcurve. Schrijf je
berekening op.
In tijden van laagconjunctuur wil de overheid dat mensen meer gaan
besteden. De Amerikaanse econoom Milton Friedman beschreef een
manier waarop de overheid de economische groei en de werkgelegenheid
in een economie kan stimuleren: helikoptergeld.
Gebruik informatiebron 6.
151p
Hier staan drie economische verschijnselen:
1 de consumenten kunnen meer besteden
2 de productie stijgt
3 de vraag naar goederen stijgt
In welke regel staan deze verschijnselen zo, dat er een logische
gedachtegang ontstaat?
A helikoptergeld → 1 → 2 → 3 → werkgelegenheid stijgt
B helikoptergeld → 1 → 3 → 2 → werkgelegenheid stijgt
C helikoptergeld → 2 → 1 → 3 → werkgelegenheid stijgt
D helikoptergeld → 2 → 3 → 1 → werkgelegenheid stijgt
E helikoptergeld → 3 → 1 → 2 → werkgelegenheid stijgt
F helikoptergeld → 3 → 2 → 1 → werkgelegenheid stijgt
Uit zijn onderzoek bleek echter dat slechts 25% van de huishoudens het
helikoptergeld zou besteden, de andere huishoudens zouden het bedrag
sparen.
162p
In een land bedragen de gemiddelde bestedingen van de 8 miljoen
huishoudens € 34.000.
Bereken de extra bestedingen in het land als alle huishoudens € 1.000
helikoptergeld ontvangen. Schrijf je berekening op.
Als voorbeeld neemt Friedman twee personen:
− Leonard, met een besteedbaar inkomen van € 19.000 en
− Marlette, met een besteedbaar inkomen van € 55.000.
171p
Stel dat Leonard en Marlette beiden € 1.000 ontvangen. De verhouding
tussen het besteedbaar inkomen van Leonard en Marlette zou dan
veranderen.
Maak van onderstaande zinnen een economisch juiste tekst door de
juiste woorden te kiezen.
Doe het zo: Noteer de nummers (1) en (2) op je antwoordblad. Vul bij de
nummers de juiste woorden in. Kies uit de woorden die tussen haakjes
staan.
Deze € 1.000 is, in verhouding, voor Leonard …(1)… (meer / minder)
waard dan voor Marlette. Helikoptergeld heeft dus een …(2)…
(denivellerende / nivellerende) werking op de besteedbare inkomens van
Leonard en Marlette.
181p
Leonard: “Om de bestedingen te stimuleren kun je beter alleen mensen
met een laag inkomen die € 1.000 geven. Mensen met een laag inkomen
zullen eerder die € 1.000 besteden dan mensen met een hoog inkomen.”
Marlette is het niet met hem eens: “Mensen met een laag inkomen zullen
die € 1.000 juist minder snel besteden.”
Geef een argument voor de mening van Marlette.

opgave 4Waar zet ik mijn strandtent?

Bij de beantwoording van de vragen in deze opgave moet je soms
gebruikmaken van informatiebron 7 in de bijlage.
Op het Zuidzeestrand staan twee strandtenten, die van Henk en de
strandtent van Ingrid. Ze verkopen één soort ijsje aan de badgasten op
het strand. Elke week spreken ze een vaste verkoopprijs af. Ze blijven
beiden aan hun eigen kant van het strand, maar de badgasten kunnen wel
van de ene naar de andere kant wandelen. De badgasten kopen hun ijsje
bij de dichtstbijzijnde strandtent als de prijzen gelijk zijn. Henk en Ingrid
staan even ver van het midden van het strand af en verkopen dus
evenveel, beiden 50% van de totale afzet op het strand.
Gebruik informatiebron 7.
191p
Vandaag is het warm met 25 graden. Henk en Ingrid hebben een
verkoopprijs afgesproken van € 3 per ijsje.
Bereken de totale omzet van Henk en Ingrid op deze dag. Schrijf je
berekening op.
De volgende dag merkt Ingrid dat zij maar 40% van het totaal aantal ijsjes
heeft verkocht. Henk lacht, hij heeft 60% van het totaal verkocht. Hij heeft
de nacht ervoor stiekem zijn strandtent naar het midden van het strand
verplaatst.
201p
Leg uit dat de afzet van Henk stijgt vanwege de nieuw gekozen plek.
211p
Ingrid voelt zich verraden door Henk. Ze wil eigenlijk geen prijsafspraken
meer maken met hem. Even later bedenkt ze zich: het opzeggen van de
prijsafspraak kan voor haar ook een financieel nadeel opleveren.
Leg uit welk financieel nadeel zij kan ondervinden als er geen
prijsafspraak is gemaakt.
Ingrid houdt de verkoopprijs per ijsje vandaag op € 3.
De vaste kosten bedragen € 200 per dag. De variabele kosten zijn € 0,50
per ijsje. Het wordt vandaag 20 graden, dus er worden in totaal 200 ijsjes
verkocht.
222p
Bereken het nettoresultaat van Ingrid vandaag als zij 40% van de totale
omzet behaalt. Schrijf je berekening op.
Ingrid bedenkt een slimme reactie op de actie van Henk. Zij verschuift
haar strandtent ook naar het midden van het strand. Sommige van haar
klanten moeten nu verder lopen en die zijn daar boos over.
231p
Er ontstaat een ruzie tussen Henk en Ingrid. Het tv-programma
De Rijdende Rechter moet er aan te pas komen. De rechter komt met een
verontrustende uitspraak: “De overheid verbiedt prijsafspraken tussen
ondernemers. De boete hiervoor kan in jullie geval oplopen tot duizenden
euro’s per dag.”
Noem een reden waarom de overheid prijsafspraken verbiedt.

opgave 5Goede tijden

Bij de beantwoording van de vragen in deze opgave moet je soms
gebruikmaken van informatiebron 8 in de bijlage.
Op Prinsjesdag wordt traditiegetrouw de Troonrede voorgelezen door de
Koning. De minister van Financiën biedt daarna de Tweede Kamer de
Miljoenennota en de rijksbegroting aan.
Voor het opstellen van de rijksbegroting heeft de regering diverse
instanties waar zij informatie of advies inwint.
persoon 1
persoon 2
figuur bij de opgave
241p
Deze twee personen doen elk een uitspraak.
Bij welke instantie zijn deze twee personen werkzaam?
Kies uit de instanties: CBS, UWV of SER.
Doe het zo: Noteer persoon 1 en persoon 2 op je antwoordblad.
Vul bij beide personen de juiste instantie in.
252p
Op Prinsjesdag wordt duidelijk gemaakt hoe het gaat met de Nederlandse
economie. Vanaf 2014 tot aan 2019 is het nationaal inkomen elk jaar met
tenminste 1,5% gegroeid.
Leg in twee stappen uit dat het voor de regering in tijden van
economische groei gemakkelijker is om een overschot op de
rijksbegroting te realiseren. Gebruik in je antwoord zowel het begrip
inkomsten als uitgaven.
Het lukt de regering om in economisch goede tijden de staatsschuld
procentueel te laten dalen. Bovendien moet Nederland zich houden aan
de financiële afspraken van de EMU:
1 Landen mogen maximaal een begrotingstekort van 3% van het
nationaal inkomen hebben.
2 Landen mogen maximaal een staatsschuld van 60% (EMU-norm) van
het nationaal inkomen hebben.
Gebruik informatiebron 8.
261p
Bereken hoeveel procent de Nederlandse staatsschuld in 2019 lager is
dan de EMU-norm. Schrijf je berekening op.
271p
De Nederlandse bevolking is op Prinsjesdag vooral benieuwd wat de
plannen van de regering betekenen voor hun koopkracht.
Wat wordt verstaan onder koopkracht?
A het bruto-inkomen
B het netto-inkomen
C het nominaal inkomen
D het reëel inkomen
282p
De koopkracht in Nederland wordt onder meer bepaald door de inflatie.
Als de regering de inkomstenbelasting verhoogt, kan dat leiden tot inflatie
in Nederland.
Leg in twee stappen uit dat door verhoging van de inkomstenbelasting
inflatie kan ontstaan.
291p
De regering wil dat de middeninkomens er op vooruitgaan door de
arbeidskorting te verhogen. Middeninkomens zijn huishoudens met een
bruto-inkomen tussen de € 30.000 en € 60.000, dat is ongeveer 80% van
alle huishoudens.
Leg uit dat het verhogen van de arbeidskorting kan leiden tot een
stijging van het besteedbaar inkomen van middeninkomens.

opgave 6Italië failliet?

Bij de beantwoording van de vragen in deze opgave moet je soms
gebruikmaken van informatiebron 9 in de bijlage.
Italië is lid van de Europese Monetaire Unie (EMU)
en heeft een enorme staatsschuld van
€ 1.800.000.000.000.
Net als in Spanje, Griekenland en Portugal groeit
de Italiaanse staatsschuld sneller dan de
staatsschuld van de overige EMU-landen zoals
Nederland en Frankrijk.
figuur bij de opgave
301p
Wat kan een reden zijn dat de staatsschuld van Italië blijft stijgen?
A De inkomsten van de Italiaanse overheid zijn groter dan de uitgaven
van de overheid.
B De inkomsten van de Italiaanse overheid zijn kleiner dan de uitgaven
van de overheid.
C De inkomsten van de Italiaanse overheid zijn gestegen en de uitgaven
gelijk gebleven.
311p
De Italiaanse staatsschuld is in verhouding tot het nationaal inkomen
130%. In Nederland is dit percentage 51%. Italië betaalt aan de
geldverstrekkers een hoger rentepercentage over de staatsschuld dan
Nederland.
Verklaar waarom een land met een hoge staatsschuld, in verhouding
tot het nationaal inkomen, een hoger rentepercentage moet betalen
dan een land met een lagere staatsschuld.
321p
Nadat Italië lid werd van de EMU daalde het rentepercentage, ondanks de
hoge staatsschuld. Het maken van nieuwe schulden werd daardoor voor
Italië goedkoper.
Maak van onderstaande zinnen een economisch juiste tekst door de
juiste woorden te kiezen.
Doe het zo: Noteer de nummers (1) en (2) op je antwoordblad. Vul bij de
nummers de juiste woorden in. Kies uit de woorden die tussen haakjes
staan.
Daling van het rentepercentage betekent dat Italië goedkoper geld kan
lenen. De Italiaanse bestedingen in de EMU-landen kunnen daardoor
…(1)… (dalen / stijgen). Hierdoor zal de inflatie in de EMU-landen kunnen
…(2)… (afnemen / toenemen) als de productie gelijk blijft.
De EMU-landen ondersteunen elkaar doordat de rijkere EMU-landen, zo
ook Nederland, geld uitlenen aan de armere EMU-landen die geld nodig
hebben.
Gebruik informatiebron 9.
331p
Bereken hoeveel procent Nederland uitleent van het totaalbedrag dat door
rijkere landen aan armere EMU-landen is uitgeleend. Schrijf je berekening
op.
341p
De stijgende staatsschuld in Italië zorgt voor een stijging van de uitgaven
van de Italiaanse staat.
Noem twee uitgaven van de Italiaanse staat die stijgen als de
staatsschuld stijgt.
351p
De stijgende schulden van de armere EMU-landen, zoals Italië, zorgen
ervoor dat de rijkere EMU-landen rijker worden en de armere EMU-landen
armer.
Leg uit dat het verschil tussen de rijkere EMU-landen en de armere
EMU-landen toeneemt vanwege de toename van de schulden van de
armere EMU-landen.

opgave 718 en op kamers

Bij de beantwoording van de vragen in deze opgave moet je soms
gebruikmaken van informatiebron 10 en 11 in de bijlage.
Sasja heeft nu bijna het eerste
jaar van de opleiding tot
biologisch-medisch analist in
Leiden afgerond. Over een
maand wordt ze 18 jaar en dan
gaat ze op kamers. Ze wil zich
zo goed mogelijk voorbereiden
en daarom gebruikt ze de
brochure: student & financiën
van het Nibud.
figuur bij de opgave
361p
Studenten blijken hun uitgaven te onderschatten. Het Nibud schrijft: “Dat
is niet vreemd, want niet alle uitgaven, zoals reparatie van de fiets, komen
maandelijks terug. Kleinere uitgaven, zoals het kopen van lunch of koffie,
worden meestal ook onderschat.”
Welke uitgaven worden volgens het Nibud meestal onderschat?
A alleen dagelijkse huishoudelijke uitgaven
B incidentele uitgaven en dagelijkse huishoudelijke uitgaven
C vaste lasten en dagelijkse huishoudelijke uitgaven
D vaste lasten en incidentele uitgaven
371p
Volgens het Nibud zijn het juist thuiswonende studenten die een slechte
schatting maken van hun uitgaven als ze op zichzelf gaan wonen.
Geef een reden waarom vooral thuiswonende studenten de werkelijke
uitgaven slecht inschatten.
In de brochure staat dat het
verstandig is om een budgetplan te
maken. Met de Rekenhulp
studiefinanciering van DUO vult ze
haar eigen inkomsten in. Sasja
bekijkt ook de gemiddelde uitgaven
van uitwonende mbo-studenten.
Haar eigen toekomstige uitgaven
zet ze er direct naast.
figuur bij de opgave
Gebruik informatiebron 10.
382p
Maak van onderstaande zinnen een economisch juiste tekst door de juiste
woorden te kiezen.
Doe het zo: Noteer de nummers (1) en (2) op je antwoordblad. Vul bij de
nummers de juiste getallen in. Kies uit de getallen die tussen haakjes
staan.
Sasja besteedt …(1)… (€ 277,50 / € 256,15) per week. Uitwonende
mbo-studenten besteden gemiddeld 25% aan dagelijkse huishoudelijke
uitgaven. Sasja geeft hieraan ongeveer …(2)… (29% / 32% / 35%) uit.
391p
Sasja kan het leenbedrag van haar studielening elke maand aanpassen.
Ze besluit om het maandelijkse leenbedrag te verlagen.
Geef een argument om het maandelijkse leenbedrag te verlagen.
Gebruik in je antwoord de woorden koopkracht en toekomst.
Een studielening heeft gevolgen voor de maximale hypotheek die later bij
het kopen van een woning afgesloten kan worden.
Gebruik informatiebron 11.
402p
Hier staan drie stellingen over de gevolgen van een studielening op de
hoogte van een maximale hypotheek.
Geef van elke stelling aan of deze juist of onjuist is.
Doe het zo: Noteer de nummers 1 tot en met 3 op je antwoordblad. Vul bij
elk nummer juist of onjuist in.
1 Met een totale studielening van € 9.600 kan er € 11.500 minder
worden geleend ten opzichte van een maximale hypotheek.
2 De hypotheekverstrekker gaat altijd uit van de oorspronkelijke
studieschuld min het afgeloste bedrag.
3 Met een leenbedrag van € 500 per maand, kan er 35% minder worden
geleend ten opzichte van een maximale hypotheek.

opgave 8Maak ‘t in West-Brabant

Bij de beantwoording van de vragen in deze opgave moet je soms
gebruikmaken van informatiebron 12 in de bijlage.
Door de jaren heen was
de werkgelegenheid in
West-Brabant afhankelijk
van enkele grote
multinationals. Veel van
deze bedrijven zijn na
2000 vertrokken uit de
regio en hebben zich in
het buitenland gevestigd.
De werkloosheid in de
regio nam hierdoor flink
toe.
figuur bij de opgave
411p
Welke soort werkloosheid ontstaat er door het verdwijnen van bedrijven
naar het buitenland?
A conjuncturele werkloosheid, het is de aanbodkant van de economie
B conjuncturele werkloosheid, het is de vraagkant van de economie
C structurele werkloosheid, het is de aanbodkant van de economie
D structurele werkloosheid, het is de vraagkant van de economie
422p
Het vertrek van de multinationals leidde tot meerdere faillissementen in de
binnensteden.
Leg in twee stappen uit dat het aantal faillissementen van winkeliers in
West-Brabant sterk toenam doordat de multinationals zijn vertrokken.
Een van die multinationals is Philips nv in Roosendaal. Bas werkte 20 jaar
bij Philips nv op de productieafdeling van tl-balken. Per 1 januari 2019
kreeg hij zijn ontslag en werd werkloos. Door dit ontslag had hij recht op
een financiële vergoeding van Philips nv, de transitievergoeding.
Gebruik informatiebron 12.
432p
Bas berekent met de website van de Rijksoverheid de hoogte van zijn
transitievergoeding.
Bereken de hoogte van de transitievergoeding voor Bas. Schrijf je
berekening op.
Om mensen als Bas weer aan het werk te krijgen, heeft de regio
West-Brabant samen met de gemeenten de regionale
ontwikkelingsmaatschappij REWIN opgezet. REWIN ondersteunt
bedrijven bij het zoeken naar een geschikte locatie, maar zorgt er ook
voor dat scholen en overheid aansluiten bij de bedrijven in de omgeving.
441p
REWIN verbindt bedrijven in de regio met elkaar, zodat er innovatie kan
ontstaan. Als er in die samenwerking een bedrijf ontbreekt, dan probeert
REWIN zo’n bedrijf naar de regio te halen. Dit kan op termijn leiden tot
een lagere werkloosheid.
Hier staan vijf economische verschijnselen:
1 REWIN zorgt voor verbinding en innovatie tussen de bedrijven.
2 De afzet van bedrijven in de regio West-Brabant kan stijgen.
3 De concurrentiepositie van bedrijven in West-Brabant kan verbeteren.
4 De werkgelegenheid in de regio West-Brabant kan stijgen.
5 De werkloosheid in de regio West-Brabant kan dalen.
In welke regel staan deze verschijnselen zo, dat er een logische
gedachtegang ontstaat?
A 1 → 2 → 3 → 4 → 5
B 1 → 2 → 4 → 3 → 5
C 1 → 3 → 2 → 4 → 5
D 1 → 3 → 4 → 2 → 5
E 1 → 4 → 2 → 3 → 5
F 1 → 4 → 3 → 2 → 5
452p
Om transportbedrijven naar de regio te krijgen heeft REWIN een
aanbeveling aan de overheid gedaan: “Verbreed de snelweg A58.”
Maak van onderstaande zinnen een economisch juiste tekst door de
juiste woorden te kiezen.
Doe het zo: Noteer de nummers (1), (2) en (3) op je antwoordblad. Vul bij
de nummers de juiste woorden in. Kies uit de woorden die tussen haakjes
staan.
De verbreding van de snelweg A58 kan zorgen voor …(1)… (negatieve /
positieve) externe effecten voor het milieu. De externe effecten van de
verbreding van de snelweg zijn een voorbeeld van …(2)…
(afschrijvingskosten / bedrijfskosten / maatschappelijke kosten) en zijn
…(3)… (niet / wel) doorberekend in de kostprijs van een transportbedrijf.
Bronvermelding
Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen
behorende correctievoorschrift.