bij dit examen
Open vragen
Geef niet meer antwoorden (redenen, voorbeelden e.d.) dan er worden
gevraagd. Als er bijvoorbeeld twee redenen worden gevraagd en je geeft meer
dan twee redenen, dan worden alleen de eerste twee in de beoordeling
meegeteld.
opgave 1(Over)moedig
Op afbeelding 1 zie je De val van Icarus, een schets van de Vlaamse kunstenaar Peter Paul Rubens uit 1637. De figuur rechts is Icarus, links zie je Daedalus, zijn vader. Icarus en Daedelus zijn mytische figuren uit de Griekse Oudheid.
14pBekijk afbeelding 1.
Rubens heeft hier een dramatisch moment uit het verhaal over Icarus verbeeld,
namelijk het moment dat zijn vleugels van was smelten en hij dus niet meer kan
vliegen. Je ziet dat hij neerstort.
Noem vier kenmerken van de figuur van Icarus waarmee dramatiek is
verbeeld.
21pBekijk afbeelding 1.
De aanwezigheid van de vader versterkt de dramatiek.
Leg uit hoe zijn aanwezigheid de dramatiek versterkt.
33pBekijk afbeelding 1.
De dramatiek wordt versterkt door de vormgeving.
Noem drie aspecten van de
vormgeving die de dramatiek versterken.
42pVergelijk afbeelding 1 en 2.
In vergelijking met de Icarus op afbeelding 1 lijkt de Icarus op afbeelding 2
eerder rustig te zweven dan neer te storten.
Noem twee kenmerken waardoor de figuur op afbeelding 2 lijkt te zweven.
53pVergelijk afbeelding 1 en 2.
In vergelijking met afbeelding 1 is de sfeer op afbeelding 2 rustig.
Noem van afbeelding 2 drie aspecten van de
vormgeving die bijdragen aan
de rustige sfeer.
62pVergelijk afbeelding 1, 2 en 3.
In vergelijking met figuren op afbeelding 1 en 2 is de figuur van Superman op
afbeelding 3 verbeeld als iemand met lichamelijke kracht en bovennatuurlijke
macht.
Geef twee voorbeelden van de
lichamelijke kracht van Superman.
71p
Leg uit hoe de
bovennatuurlijke macht van Superman is verbeeld.
83pBekijk afbeelding 3.
Dynamiek speelt in afbeelding 3 een belangrijke rol.
Deze dynamiek komt ondermeer tot stand door de wijze waarop de teksten zijn
vormgegeven en door de ordening.
Noem van de teksten drie kenmerken die bijdragen aan de dynamiek.
91p
Leg uit hoe de ordening bijdraagt aan de dynamiek.
101pSuperman zou je een mythische figuur kunnen noemen.
Geef één argument om Superman een
mythische figuur te noemen.
opgave 2Vliegen, van vastleggen naar verbeelden
De Engelse fotograaf Eadweard Muybridge was gefascineerd door bewegingen. In 1899 - de fotografie was nog maar net uitgevonden - ontwikkelde hij een methode om bewegingen fotografisch vast te leggen. Op afbeelding 4 zie je een reeks foto’s die hij van een vliegende vogel maakte. Op figuur 1 zie je hoe hij hierbij te werk ging.
In het gebouw rechts (A) stelde hij naast elkaar vierentwintig camera’s op. Op de wand links (B) bracht hij lijnen aan. Tussen gebouw en wand liet hij een vogel uit een kooi (C) ontsnappen. De vliegbewegingen die deze vogel tussen gebouw en muur in maakte werden door de verschillende camera’s één voor één vastgelegd.
112pBekijk afbeelding 4 en figuur 1.
De werkwijze die Muybridge hier volgde kun je omschrijven als
‘wetenschappelijk’.
Geef twee voorbeelden van het ‘wetenschappelijke’ van zijn werkwijze.
Betrek in je antwoord zowel figuur 1 als afbeelding 4.
122pMuybridge nam deze en andere fotoreeksen op in zijn boek Dieren in beweging.
Deze fotoreeksen waren voor wetenschappers en kunstenaars ontzettend
leerzaam.
Leg uit waarom deze fotoreeksen voor wetenschappers en kunstenaars
leerzaam waren.
131pBekijk afbeelding 4 en figuur 1.
De vlucht van de vogel is hier teruggebracht tot een aantal ‘bevroren
bewegingen’.
Leg uit wat met ‘bevroren bewegingen’ wordt bedoeld.
141p
Geef aan hoe die bevroren bewegingen in dit onderzoek fotografisch tot
stand komen.
Etienne-Jules Marey was een tijdgenoot van Muybridge en goed op de hoogte van diens onderzoeken. Ook zelf deed Marey veel onderzoek. Op afbeelding 5 zie je het bronzen object dat hij in 1887 maakte naar aanleiding van zijn onderzoek.
151pBekijk afbeelding 5.
Marey had een grondige kennis van vogels en hun vliegbewegingen. Dat is te
zien in het beeld op afbeelding 5.
Noem van het beeld op afbeelding 5 een kenmerk waaraan je kunt zien dat
Marey veel wist over de wijze waarop vogels vliegen.
162pVergelijk afbeelding 4 en 5.
Muybridge presenteerde de resultaten van zijn onderzoek anders dan Marey:
Muybridge registreerde zijn resultaten vast terwijl Marey zijn resultaten
verwerkte in een beeld.
Leg uit dat in Muybridges presentatie een
registratie is en dat Mareys
presentatie een verbeelding is.
171pOok futuristen waren geïnteresseerd in de onderzoeken van Muybridge en
Marey.
Leg uit waarom futuristen geïnteresseerd waren in deze onderzoeken.
183pBekijk afbeelding 6.
De titel Lijnen van richtingen en dynamische opvolging geeft aan dat in dit werk
de dynamiek centraal staat.
Noem drie aspecten van de
vormgeving waarmee dynamiek is bereikt.
opgave 3Engelen met een boodschap
193pBekijk afbeelding 7.
Maria is aan het bidden.
Noem (van Maria) drie aspecten van de
voorstelling die verwijzen naar
bidden.
203pBekijk afbeelding 7.
De engel geeft de indruk aan te komen vliegen.
Noem drie kenmerken waardoor die indruk ontstaat.
211pBekijk afbeelding 7.
Bovenin het schilderij bevindt zich een duif.
De duif is het christelijke symbool voor de Heilige Geest.
Breng de duif in verband met de boodschap die de engel aan Maria komt
brengen.
221pBekijk afbeelding 7.
Duif, engel en Maria vormen samen een band.
Leg uit hoe door de ordening van deze drie figuren deze band is verbeeld.
232pBekijk afbeelding 7.
De ruimte en de figuren lijken ‘net echt’.
Noem twee aspecten van de
vormgeving waardoor deze ‘net echt’ lijken en
geef bij elk aspect een voorbeeld.
242pBekijk afbeelding 7.
Het tafereel lijkt zich op het toneel af te spelen.
Noem twee kenmerken waardoor die indruk wordt gewekt.
251pVergelijk afbeelding 7 en 8.
De boodschap van de engel op afbeelding 7 is religieus van aard.
De aard van de boodschap op de stills op afbeelding 8 is heel anders.
Noem de aard van de boodschap van de stills op afbeelding 8.
262pBekijk afbeelding 8.
In deze stills wordt verwezen naar een nieuwe variant van roomkaas die romig
en luchtig is.
Noem twee kenmerken die verwijzen naar romig of luchtig.
273pBekijk still 2, 3 en 6 op afbeelding 8.
In de stills wordt verwezen naar de nieuwe variant die óók fris en pittig is.
Noem van still 2, 3 en 6 drie kenmerken die verwijzen naar fris of pittig.
281pBekijk afbeelding 8.
De hemel vormt de locatie voor dit filmpje over roomkaas.
Leg dit uit.
opgave 4Vliegende tuigen
De Belgische kunstenaar Panamarenko bouwt constructies en machines waarvan het lijkt dat je ermee zou kunnen vliegen. Op afbeelding 9 zie je een schets die Panamarenko maakte voor Rugzakvlucht, het object dat je ziet op afbeelding 10 en 11.
293pBekijk afbeelding 9.
In de schets zie je dat Panamarenko vooral onderzoek doet.
Noem van de schets drie kenmerken die verwijzen naar onderzoek.
303pBekijk afbeelding 10 en 11.
Het lijkt alsof je met dit object de lucht in kunt gaan.
Noem drie kenmerken waardoor die indruk ontstaat.
313pBekijk afbeelding 10 en 11.
Het object heeft kenmerken van een assemblage.
Noem drie voorwerpen waarmee deze assemblage is opgebouwd.
321pBekijk afbeelding 15 en 16.
Licht de verwijzing naar een vogel toe aan de hand van de binnenkant van
Airplanedress.
332pBekijk afbeelding 12, 13, 14, 15 en 16.
In vergelijking met Rugzakvlucht heeft Airplanedress een hightechkarakter.
Noem van
Airplanedress twee aspecten van de
vormgeving die bijdragen
aan het hightechkarakter.
Let op: de laatste vragen van dit examen staan op de volgende pagina.
341pIn zijn objecten speelt Panamarenko met droom en werkelijkheid.
Leg uit dat Panamarenko in het object op afbeelding 10 en 11 speelt met
droom en werkelijkheid.
Airplanedress bestaat uit een aantal onderdelen die met behulp van een afstandsbediening uit- en ingeklapt kunnen worden. Op figuur 2 zie je een model dat Airplanedress draagt en een jongetje met de afstandsbediening om onderdelen van de ‘dress’ te laten bewegen.
351pBekijk figuur 2.
Ook in Airplanedress vormt ‘spel’ een aspect.
Leg dit uit.
361pAirplanedress is een object waarvan de gebruiksfunctie beperkt is.
Geef voor deze bewering een argument.
Bronvermelding
Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen
behorende correctievoorschrift, dat na afloop van het examen wordt gepubliceerd.
