opgave 1De Nederlanders en hun vakantiebestemmingen

aantal aandeel vakanties 2005 2005 (x 1000) (%) 1 …………. 2.070 12 2 Veluwe en Veluwerand 1.990 12 3 Groningse, Friese en Drentse zandgronden 1.820 11 4 Oost-Brabant, Noord- en Midden-Limburg 1.620 9 en Rijk van Nijmegen 5 …………. 1.610 9 6 Twente, Salland en Vechtstreek 1.410 8 7 Waddeneilanden 1.060 6 8 …………. 870 5 9 Deltagebied 750 4 10 …………. 680 4 Overige bestemmingen 3.430 20 Totaal 17.310 100

Legenda: Bahamas gebied van herkomst in 1998 Noord-Amerika (VS en Canada) Europa (excl. Nederland) Nederland Caribisch gebied (incl. Venezuela) Cuba overige landen 3.500.000 2.000.000 Jamaica Dominicaanse Republiek 1.000.000 C a r i b i s c h e Z e e 500.000 250.000 Curacao Bonaire (nl) (nl) Aruba (nl) 0 190 380 km
Verklaar de grote vakantiedrukte in het Caribisch gebied gedurende het hele
Geef een reden waarom Curaçao kennelijk veel aantrekkelijker is voor
In Cuba rijden nog steeds auto’s met als bouwjaar de jaren 50 (zie foto 1). Dat komt omdat Fidel Castro in 1959 de macht overnam en spoedig daarna van dit land een communistische staat maakte. Sinds die machtsovername hebben de Cubanen die nog een auto hadden, deze heel zuinig behandeld en steeds weer opgeknapt. Deze auto’s zijn een toeristische trekpleister geworden. Van leider Fidel Castro is bekend dat hij de toeristen niet zo ziet zitten, maar ze oogluikend toelaat.

Welk argument zal echter door de tegenstanders worden gegeven?





Legenda: BBBrrruuuxxxeeelllllleeesss minder drukke wegen LLiillllee LLLuuuiiikkk drukste wegen A1 wegwerkzaamheden 28 A4 A4 Metz weersverwachting Nancy 28 zaterdagmiddag PPaarriijjss A26 SSttrraassbboouurrgg IIllee ddee FFrraannccee verwachte drukte Le Mans A6 vrijdag zaterdag zondag Dijon heel Frankrijk Nantes Ile de France N10 A71 A7 matig extreem groot Lyon 28 A75 A7 Bordeaux 30 N10 Toulouse Montpellier A9 A8 34 Marseille 0 120 240 km
Verklaar de grote verkeersdrukte op de N10 (ten zuiden van Bordeaux) en

Dagprogramma 1. aankomst in Ushuaia, transfer opeigen gelegenheid naar hotel Los Nires of een vergelijk baar hotel inclusief ontbijt 2. s morgens excursie Tierra del Fuego Nationaal Park, s middags aan boord en vertrek naar Beagle C hannel 3. op zee 4-5. Falkland- eilanden 6-7. op zee 8-12. Zuid-Georgie 12-13. op zee 14. Olifant-eiland 15-17. Antarctisch schiereiland 18-19. op zee 20. aankomst Ushu aia

Falkland-eilanden, Alle reizen hebben data en prijzen p.p. (Het verblijf op de Zuid-Georgië vertrek en in euro’s schepen is en het aankomst in exclusief diner.) Antarctische Ushuala schiereiland hut type schip dagen data C1 C2 C3 C4 C5 1 Shokalskiy*** 20 04-11-07 tot 23-11-07 6.667 7.857 9.365 10.7490 11.587 2 Multanovskiy* 20 18-11-07 tot 07-12-07 6.667 7.857 9.365 10.7490 11.587 3 Shokalskiy*** 20 02-12-07 tot 21-12-07 6.667 7.857 9.365 10.7490 11.587 4 Sarpik Ittuk 20 07-12-07 tot 26-12-07 5.714 5 Sarpik Ittuk 20 14-01-08 tot 02-02-08 7.778 6 Orlova 20 15-01-08 tot 03-02-08 7.460 11.032 7 Shokalskiy* 20 19-01-08 tot 07-02-08 9.048 10.635 12.063 13.413 12.222 8 Multanovskiy*** 20 03-02-08 tot 22-02-08 9.048 10.635 12.063 13.413 14.603 9 Sarpik Ittuk 20 11-02-08 tot 01-03-08 7.778 14.603 10 Multanovskiy*** 20 21-02-08 tot 11-03-08 9.048 10.635 12.063 13.413 14.603 * = met kampeer- en *** = alleen met zeekayak-optie; kampeer-optie; zeekayak-optie geen extra zeekayak-optie kosten USD 695,00 hutcategorieën C1 = 3-persoonshut C2 = 2-persoonshut / C3 = 2-persoonshut / C4 = 2-persoonshut, C5 = 2-persoonshut, gedeelde privé superior suite faciliteiten; faciliteiten
Geef de reden waarom alleen gedurende deze periode Antarctica bezocht
Welke reden is dat?
Geef de oorzaak waarom Paul gelijk heeft.


Toerisme is wereldwijd ‘big business’. Er gaan miljarden euro’s in om en miljoenen mensen vinden er hun werk in. Tabel 3 laat zien dat er nog een enorme groei zit in de toeristensector. De gegevens in de tabel zijn voorspellingen van die groei.
Geef daarvoor een reden.


Geef hiervoor een reden.
Geef hiervoor een reden.


Rond 26 december 2004 was er een zeebeving voor de kust van Indonesië. Deze zeebeving had een tsunami tot gevolg. Een tsunami is een enorm krachtige golf die wel tien meter of hoger kan zijn. De tsunami liet verwoeste kustgebieden achter in Indonesië, Thailand, Sri Lanka en India. In Thailand had vooral het toeristeneiland Phuket het zwaar te verduren.

Verklaar waarom er geen geld uit de inzamelingsacties werd vrijgemaakt
14-daagse reis door Japan 1e en 2e dag Hoofdstad Tokyo 3e dag Boeddhistische tempels in Kamakura 4e dag Tempelstad Nikko 5e dag Bezoek aan Tokyo en de Vulkaan Fuji Yama 6e dag Bezoek aan Nagoya, de vierde stad van Japan 7e dag Bezoek aan een parelfarm en een reis langs Toba-Ise-Kyoto 8e dag De eerste keizerlijke stad Nara 9e - 10e dag Bezoek aan de stad Kyoto 11e dag Bezoek aan de stad Takayama 12e dag Bezoek aan de stad Kanazawa 13e dag Terugreis naar Kyoto 14e dag Vertrek van Kyoto

Japan is het land van de rijzende zon. Het merendeel van de bevolking woont in de kustgebieden van het land. Er wonen ongeveer 128 miljoen mensen op dit eilandenrijk. Tokyo is de hoofdstad. In de hoofdstad kunt u het sprookjesachtige Imperial Palace bezoeken en een wandeling maken door de indrukwekkende tuinen rondom dit paleis. In het noorden van het land is een fantastische natuur te ontdekken en zijn er zeer bijzondere uitzichten. Naast de natuur is er ook de mogelijkheid om parelboerderijen te bezoeken en een kijkje te nemen in de zijde-industrie .

Noem eerst twee stukjes objectieve informatie en daarna twee stukjes
Noem hiervoor de reden.
Geef een reden waarom Mike dat zou kunnen vinden.opgave 2Omgaan met natuurlijke hulpbronnen


De laatste jaren is het Alpengebied regelmatig in het nieuws geweest in verband met overstromingen. Er wordt dan ook druk gezocht naar oplossingen om deze overstromingen tegen te gaan. In figuur 1 wordt een situatie geschetst die kenmerkend is voor een aantal plaatsen in het Alpengebied. Uit deze schets is een aantal oorzaken van overstromingen in het Alpengebied af te leiden. → Wat zijn de voornaamste oorzaken voor het hoge water in het Alpengebied die je uit figuur 1 kunt afleiden? Noteer de cijfers van de juiste oorzaken op het antwoordblad. 1 een te geringe condensatie 2 een te geringe verdamping 3 de grote afvoersnelheid van het water 4 de geringe mogelijkheden voor het water om in de bodem te infiltreren

Als je figuur 2 vergelijkt met figuur 1 dan zijn in figuur 2 maatregelen genomen die het overstromingsgevaar in het Alpengebied zouden kunnen verminderen. Eén van de maatregelen is herbebossing. → Noem met behulp van de figuren 1 en 2 nog een maatregel die is genomen om het overstromingsgevaar in het Alpengebied te verminderen.

Welke invloed hebben de maatregelen tegen overstromingsgevaar in het Alpengebied op de kringloop van het water? A De doorstroomsnelheid van het water in de lange kringloop wordt langzamer. B De doorstroomsnelheid van het water in de korte kringloop wordt langzamer. C De doorstroomsnelheid van het water in de lange kringloop wordt sneller. D De doorstroomsnelheid van het water in de korte kringloop wordt sneller.


De totale hoeveelheid water op aarde heeft een volume van ruim 530 miljoen kubieke kilometer. In diagram 9 is de verdeling hiervan te zien. Bij de cijfers 1 en 2 is echter het onderdeel van de kringloop waar het ‘water’ te vinden is weggelaten. → Neem de cijfers 1 en 2 over op het antwoordblad en schrijf erachter waar dat ‘water’ te vinden is. diagram 10 Herkomst van het oppervlaktewater in Nederland

In diagram 10 zijn de verschillende bronnen van de herkomst van het oppervlaktewater in Nederland weergegeven. Met de letter Q wordt de hoeveelheid neerslag aangegeven. Met de letters P, R en S wordt de aanvoer van het water van de rivieren weergegeven. Welke letter geeft de aanvoer van de Rijn weer? A P B R C S







Onder het kopje: Regenwater gaat zijn eigen weg, stonden tekening 1 en tekening 2 op de website van de gemeente Alkmaar. Als je de beide tekeningen met elkaar vergelijkt dan zijn er verschillen in waterafvoer te zien. Als in een wijk het rioolstelsel aan vervanging toe is, dan kiest de gemeente Alkmaar steeds vaker voor dit milieuvriendelijke systeem van waterafvoer zoals te zien is op tekening 2. Behalve dat dit systeem milieuvriendelijk is, zijn er nog andere voordelen van dit systeem. → Noem twee andere voordelen van dit systeem.


In de tekst is een aantal begrippen vervangen door de letters X , Y en Z . Wat is de juiste combinatie van begrippen die daarbij moet worden ingevuld? X Y Z A benedenstroomse bovenstroomse gletsjerrivier B benedenstroomse bovenstroomse regenrivier C benedenstroomse bovenstroomse gemengde rivier D bovenstroomse benedenstroomse gletsjerrivier E bovenstroomse benedenstroomse regenrivier F bovenstroomse benedenstroomse gemengde rivier





In tekst 8 staat dat het Zuid-Oost-Anatoli ё stuwdammenproject vooral gericht is op de uitbreiding van … X … Wat moet worden ingevuld bij … X …? A irrigatiemogelijkheden en energiewinning B landschapsbeheer en economische ontwikkeling C prestigevergroting en landschapsbeheer D sociale ontwikkeling en milieubescherming

In tekst 8 wordt ook gesproken over strategische voordelen van het beheersen van de waterstromen naar de buurlanden Syrië en Irak (zie kaart 10). Op welke manier kan Turkije de waterstromen naar deze buurlanden beïnvloeden? A alleen op kwalitatieve manier B alleen op kwantitatieve manier C zowel op kwalitatieve als kwantitatieve manier


Schoon water en goed sanitair spelen een sleutelrol in de armoedebestrijding in ontwikkelingslanden. Allerlei kleinschalige vormen van waterzuivering worden uitgeprobeerd, zoals in het voorbeeld van Nepal in tekst 9. Hier experimenteert men onder andere met waterzuivering door middel van rietvelden. → Noem, behalve het verschil in kosten, twee voordelen van de waterzuivering door middel van rietvelden in vergelijking met de zuivering van water zoals dat in Nederland gebeurt in rioolwaterzuiveringsbedrijven.


Een voorbeeld van een goedkope manier om mensen in ontwikkelingslanden aan schoon drinkwater te helpen, is het zuiveringsapparaat van DSM. Ook van dit apparaat verwacht men dat het uiteindelijk, net als allerlei andere lokale, kleinschalige methodes, een bijdrage kan leveren aan armoedebestrijding in ontwikkelingslanden. → Leg uit op welke manier zo’n zuiveringsapparaat als dat van DSM een bijdrage kan leveren aan de armoedebestrijding.



Hieronder staan drie uitspraken naar aanleiding van de diagrammen 11, 12 en 13. 1 De geïndustrialiseerde landen hebben allemaal grote brandstofvoorraden. 2 De brandstofvoorraden van diagram 11 zullen sneller uitgeput zijn dan de brandstofvoorraden van diagram 13. 3 Voor Japan is het van groter belang dan voor Latijns-Amerika om de aandacht te richten op de ontwikkeling van kernenergie. Twee van deze uitspraken zijn juist. Welke twee uitspraken zijn dat? A 1 en 2 B 1 en 3 C 2 en 3

kaart 11 Versterkt broeikaseffect kan op veel plaatsen tot klimaatverandering leiden IJs dreigt te smelten, leefomgeving van de ijsbeer verdwijnt. Klimaat wordt vochtiger, de bodem natter en de verspreiding van muggen, die verantwoordelijk zijn voor malaria neemt toe. Stijging van de zeewatertemperatuur is slecht voor krill, dat aan de basis staat van de voedselketen in de zee.

Kaart 11 laat een aantal gevolgen zien van het versterkte broeikaseffect. Voor de gebieden W, X, Y en Z zijn deze gevolgen niet ingevuld. In willekeurige volgorde zijn deze gevolgen: 1 De moesson wordt heftiger en dat leidt vaker tot overstromingen. 2 Er is een forse toename van steeds krachtiger tropische stormen. 3 De hitte bedreigt het zomertoerisme. 4 Droogte neemt toe, vruchtbare grond verandert in woestijn. → Wat is de juiste combinatie van gebieden en gevolgen? Neem de letters van de gebieden W, X, Y en Z over op het antwoordblad en zet er het cijfer van het juiste gevolg achter.


Eind 2005 kreeg men in Europa te maken met het gebruik van energie als machtsmiddel. Door een conflict tussen Rusland en de Oekraïne werd de kwetsbaarheid van Europa duidelijk toen Rusland de gaskraan voor de Oekraïne dichtdraaide. Kaart 12 en diagram 14 laten elk een oorzaak zien voor deze kwetsbaarheid. → Noem deze twee oorzaken.


Biobrandstof (bio-ethanol) wordt door veel mensen uit de wetenschap, het bedrijfsleven en de milieubeweging gezien als een goed alternatief voor benzine. Bij een gelijke prijs als voor aardolieproducten geeft men toch de voorkeur aan biobrandstof (bio-ethanol). → Noem een voordeel van biobrandstof (bio-ethanol) ten opzichte van het gebruik van aardolieproducten.

Een wereldwijde omschakeling naar biobrandstoffen is echter volgens het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) geen duurzame optie. → Noem met behulp van figuur 4 een groot nadeel van een wereldwijde omschakeling op biobrandstoffen. Bronvermelding Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen behorende correctievoorschrift, dat na afloop van het examen wordt gepubliceerd.
Bij dit examen hoort geen uitwerkbijlage.
11p
A
21p

31p

41p
D
51p

61p
D
71p
C
81p

91p

101p

111p

121p
D
131p

141p
C
151p

161p

171p

181p
C
191p
B
201p

211p

221p

232p

241p

251p

261p

271p

281p

291p
A
302p

311p
A
321p

331p

341p
C
352p

361p
B
371p

381p

391p
A
401p
B
412p

422p

431p
B
441p
C
452p

462p

471p

481p
